Vụ kiện thách thức tính hợp pháp chương trình Gold Card của tổng thống Trump

Đầu tháng 02/2026, một vụ kiện liên bang đã chính thức được đệ trình nhằm thách thức tính hợp pháp của chương trình thị thực “Gold Card” do Tổng thống Trump đề xuất. Vụ việc nhanh chóng thu hút sự chú ý của giới luật sư di trú, học giả và cộng đồng nhà đầu tư quốc tế vì có thể tạo ra tác động sâu rộng đến các diện visa dựa trên năng lực như EB-1, EB-2 và cả hệ sinh thái định cư đầu tư EB-5.

Bối cảnh và các bên liên quan

Vụ kiện được nộp lên Tòa án Liên bang khu vực Washington D.C., với các bị đơn bao gồm:

• Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ (DHS)
• Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ (DOS)

Nguyên đơn gồm:

• Hiệp hội Giáo sư Đại học Hoa Kỳ (AAUP)
• Nhiều nhà nghiên cứu quốc tế
• Các tổ chức bảo vệ quyền lợi cộng đồng
• Các hãng luật chuyên về tranh tụng liên bang

Đây được xem là một trong những thách thức pháp lý đáng chú ý nhất đối với một sáng kiến di trú mới trong năm 2026.

Lập luận chính của phía nguyên đơn

Các nguyên đơn cho rằng chương trình Gold Card:

• Đặt yếu tố tài chính lên trên năng lực chuyên môn
• Làm suy yếu nền tảng của hệ thống di trú dựa trên thành tích
• Tạo ra “làn ưu tiên trả phí”
• Có thể kéo dài thời gian chờ xử lý visa cho các ứng viên tuân thủ quy trình hiện hành

Một lập luận quan trọng khác là chương trình có thể vượt qua khung pháp lý đầu tư định cư EB-5 – vốn đã được Quốc hội thiết lập với các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về:

• Nguồn vốn hợp pháp
• Tạo việc làm
• Giám sát dự án
• Minh bạch và trách nhiệm giải trình

Theo quan điểm này, Gold Card có thể tạo ra cơ chế cạnh tranh với EB-5 nhưng lại thiếu các biện pháp bảo đảm tương đương.

Xem thêm: Trump công bố chương trình “Gold Card” thay thế EB-5, thực tế hay chiến lược chính trị?

Vấn đề pháp lý trọng tâm: Thẩm quyền và quy trình lập pháp

Một trong những điểm then chốt của vụ kiện là câu hỏi về thẩm quyền:

• Liệu chương trình Gold Card có được thông qua quy trình lập pháp của Quốc hội hay không?
• Chính phủ có vượt quá thẩm quyền khi triển khai chương trình này?

Một số chuyên gia cho rằng nếu chương trình:

• Không có sửa đổi luật từ Quốc hội
• Không tuân thủ quy trình ban hành quy định theo Đạo luật Thủ tục Hành chính (APA)
• Thiết lập mức phí không đúng cơ sở pháp lý

thì khả năng bị tuyên vô hiệu là đáng kể.

Yếu tố “legal standing” – tư cách khởi kiện

Không phải tất cả các luật sư đều tin rằng vụ kiện chắc chắn thành công. Yếu tố quan trọng là “legal standing” – tư cách khởi kiện.

Nguyên đơn phải chứng minh:

• Họ bị thiệt hại trực tiếp từ chương trình Gold Card

Một số câu hỏi được đặt ra:

• Những người chưa nộp hồ sơ EB-1 hoặc EB-2 có đủ cơ sở chứng minh thiệt hại?
• Việc tăng số lượng hồ sơ EB-1/EB-2 có đủ để chứng minh ảnh hưởng thực tế không?
• Hạn ngạch visa còn phụ thuộc vào từng quốc gia theo Visa Bulletin, liệu có thể chứng minh mối liên hệ nhân quả?

Điều này cho thấy vụ kiện không chỉ là tranh cãi chính sách mà là cuộc chiến pháp lý phức tạp về quy trình và thẩm quyền.

Rủi ro thực tiễn đối với nhà đầu tư

Nhiều luật sư di trú đã khuyến nghị khách hàng thận trọng khi cân nhắc tham gia chương trình Gold Card trong giai đoạn hiện nay.

Rủi ro tiềm ẩn bao gồm:

• Chương trình bị tòa án tuyên vô hiệu
• Quy trình hoàn tiền phức tạp
• Mất cơ hội tham gia các chương trình định cư khác đúng thời hạn
• Ảnh hưởng đến kế hoạch chiến lược dài hạn

Đặc biệt, nếu nhà đầu tư trì hoãn các lựa chọn khác như EB-5 theo diện trung tâm vùng để chờ Gold Card, họ có thể bỏ lỡ khung thời gian thuận lợi hiện tại.

Quy trình tố tụng và kịch bản tiếp theo

Theo quy định, các cơ quan liên bang có 60 ngày để phản hồi đơn kiện.

Dự kiến:

• Bộ Tư pháp Hoa Kỳ (DOJ) sẽ đại diện chính phủ
• Có thể nộp đơn yêu cầu bác bỏ vụ kiện

Tuy nhiên, phía nguyên đơn sở hữu đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, trong đó có người từng làm việc tại DOJ. Điều này khiến vụ kiện có thể kéo dài và có tính tranh tụng cao.

Tác động đối với EB-5 và hệ thống di trú đầu tư

Từ góc độ chính sách, vụ kiện phản ánh sự căng thẳng giữa hai cách tiếp cận:

Hai kịch bản chính

1. Nếu Gold Card bị bác bỏ:

• Vai trò của Quốc hội được củng cố
• EB-5 tiếp tục là chương trình đầu tư chủ lực
• Hệ thống dựa trên năng lực được bảo vệ

2. Nếu Gold Card được duy trì:

• Hệ thống định cư đầu tư bước vào giai đoạn cạnh tranh mới
• Có thể tái cấu trúc phân bổ visa
• Tạo áp lực lên EB-1, EB-2 và EB-5

Ý nghĩa chiến lược đối với ngành EB-5 toàn cầu

Đối với ngành EB-5, diễn biến này có ý nghĩa đặc biệt:

• Nếu Gold Card bị tuyên vô hiệu, EB-5 củng cố vị thế pháp lý
• Nếu Gold Card tồn tại, môi trường đầu tư có thể thay đổi đáng kể

Ngoài yếu tố cạnh tranh, còn có vấn đề niềm tin thị trường. Nhà đầu tư quốc tế thường ưu tiên những chương trình có nền tảng pháp lý rõ ràng và đã được Quốc hội phê chuẩn.

Kết luận

Vụ kiện chống lại chương trình Gold Card không chỉ là một tranh chấp pháp lý đơn lẻ mà là phép thử đối với cách Hoa Kỳ xây dựng chính sách di trú trong tương lai.

Trọng tâm của vụ việc xoay quanh:

• Thẩm quyền hành pháp
• Quy trình lập pháp
• Nguyên tắc công bằng
• Tính hợp pháp của cơ chế tài chính gắn với visa dựa trên năng lực

Trong khi kết quả vẫn chưa rõ ràng, nhà đầu tư và chuyên gia di trú cần theo dõi sát diễn biến pháp lý, đánh giá kỹ rủi ro và ưu tiên các chương trình có nền tảng pháp lý vững chắc. Diễn biến của vụ kiện này có thể định hình lại cấu trúc định cư đầu tư của Hoa Kỳ trong nhiều năm tới – không chỉ với Gold Card mà cả với EB-5 và các diện dựa trên năng lực truyền thống.